Претседателот на Република Српска Милорад Додик е неспорно најсанкционираниот политичар во Западен Балкан. Тој е единствениот поединец во регионот кој двапати беше цел на финансиски санкции од САД.
Ова е наведено во извештајот за резултатите од спроведеното истражување со наслов „Колку се ефективни санкциите во Западен Балкан?“, што Глобалната иницијатива против транснационалниот организиран криминал (ГИ-ТОЦ) го објави на почетокот на неделата.
Студијата нагласува како санкциите влијаеле врз поединци, деловни мрежи во Албанија, Босна и Херцеговина, Косово, Црна Гора, Македонија и Србија. Финансиските санкции од САД и Велика Британија ги ограничија истакнатите личности како Милорад Додик во Босна и Херцеговина, чиј пристап до финансиските услуги е строго ограничен. Сепак, слични санкции во Србија и Косово дадоа различни резултати, при што компаниите поврзани со санкционираните лица сè уште обезбедуваат милиони договори со државата.
Различни се и реакциите на јавноста, имајќи предвид дека во некои области санкциите ги стигматизираат поединците и ги принудуваат на политичка изолација. Во други, тие се врамени како отпор кон мешањето на Западот, дозволувајќи им на санкционираните личности да се здобијат со важност наместо да бидат настрана. Во Србија, на пример, санкционирани лица се именувани на високи позиции во државните институции, што предизвикува загриженост за ефективноста на надворешните казнени мерки во политички сложени средини.
На листата на кривични дела доминираат наводите за корупција, организиран криминал и политичка дестабилизација. Гледајќи напред, извештајот сугерира дека санкциите мора да се интегрираат во пошироки политички рамки кои комбинираат правни реформи, дипломатски притисок и посилна регионална соработка.
Во периодот од 2014 до 2024 година беа изречени вкупно 166 санкции – против 108 физички лица од Западен Балкан и 58 поврзани компании – главно врз основа на наводна корупција, организиран криминал и политичка дестабилизација на земјите и регионите. Владите на САД и Велика Британија генерално се обидоа да задржат регионален фокус при дизајнирањето санкции, при што САД предничат по бројот на наметнати санкции. Во последната деценија најголемо внимание привлече Босна и Херцеговина со вкупно 56 санкции (против 40 физички лица и 16 компании), а по неа е Србија со вкупно 51 санкција (30 физички лица и 21 компанија).
Еден од истражувачите на овој проект, др. Сафет Мушиќ наведува дека ова е прво регионално истражување на темата за влијанието на санкциите врз безбедносната состојба во Западен Балкан и дека секако дало значаен увид во оваа област.
Овие податоци потврдуваат дека санкциите не се само средство за казнување, туку и обид за притисок за реформи и поттикнување на поодговорно однесување на домашните актери, заклучува Мушиќ.
Претседателот на Република Српска Милорад Додик е неспорно најсанкционираниот политичар на Западен Балкан. Тој е единствениот поединец во регионот кој двапати беше цел на финансиски санкции од САД. Неговите две возрасни деца се под слични санкции; како и шест негови блиски соработници и дванаесет фирми поврзани со него. Имено, Додик е меѓу ретките поединци на Западен Балкан кои се цел на финансиски санкции од САД и Велика Британија, се наведува во извештајот.
Во Босна и Херцеговина е забележлив феномен во кој расте поддршката за санкционирани лица кај граѓаните кои не сакаат отворено да разговараат и да изразат незадоволство за ова прашање. Некои санкционирани лица кои заземаат влијателни позиции во јавните институции остануваат на своите функции без никакви пречки
