Анемијата претставува една од најчестите здравствени состојби што може да се појави на која било возраст. Таа не е болест сама по себе, туку симптом што укажува на намалена способност на крвта да пренесе кислород до ткивата. Светската здравствена организација проценува дека дури 40% од децата под пет години и околу 30% од возрасните жени ширум светот страдаат од анемија.
Во Македонија, како и во поголемиот дел од Европа, анемијата е особено застапена кај младите жени, трудниците, лицата на рестриктивни диети, повозрасните и пациентите со хронични заболувања. Поради бавниот развој на симптомите, многумина и не се свесни дека се анемични, при што често ги мешаат знаците со замор или стрес.
Како да препознаете анемија?
Симптомите што може да укажуваат на анемија се:
Општ замор и слабост
Кратко дишење при напор
Забрзан пулс (тахикардија)
Бледило на кожата и слузницата
Вртоглавица и чувство дека ќе паднете
Главоболки
Тешкотии со концентрацијата
Кршливи нокти и опаѓање на косата
Отечен јазик и ранички во устата
Кога ќе ги забележите овие симптоми, задолжително направете анализа на крвната слика.
Како се дијагностицира анемијата?
Прв чекор е лабораториската анализа на крвта, каде што се мерат бројот на црвените крвни клетки (еритроцити), нивниот волумен (MCV) и нивото на хемоглобин. Најчестата форма на анемија е „микроцитна“ со намален MCV, која се јавува поради недостаток на железо. Нормоцитната анемија често е поврзана со хронични болести, додека макроцитната, со зголемен MCV, укажува на недостаток на витамин Б12 или фолна киселина.
Најчести причини за анемија:
Недостаток на железо (најчесто кај жени со обилна менструација, трудници и лица со лоша исхрана)
Недостаток на витамин Б12 и фолна киселина (често кај вегани, постари лица и пациенти со гастритис)
Хронични болести како ревматоиден артритис, болести на бубрезите и инфекции
Крварења поради повреди или хронични крвавења
Како природно да ја лекувате анемијата?
Правилната исхрана е клучна. За обнова на железото се препорачува внес на црвено месо, џигер, риба и жолчка. Зеленчукот како спанаќ, блитва и леќа, заедно со витамин Ц (од цитрусно овошје), ја подобрува апсорпцијата на железото. Истовремено, избегнувајте кафе, црн чај и млечни производи за време на оброците.
Витаминот Б12 се внесува преку јадење јајца, млечни производи и месо, а фолната киселина преку зеленчук, брокула и леќа.
Ново истражување укажува дека здравата цревна флора помага во подобра апсорпција на хранливите материи, па препорачливо е внесување пробиотици преку јогурт или кефир.
Кога е потребна медицинска терапија?
Кога исхраната не е доволна, лекарот може да пропише суплементи или лекови со железо, кои треба да се земаат според препораките за доза и траење на терапијата. Во потешки случаи, може да биде потребна интравенска примена на железо или, во исклучителни ситуации, трансфузија на крв.
Заклучок
Анемијата не смее да се занемарува. Раното препознавање и правилната дијагностика, во комбинација со исхраната и соодветната терапија, можат да ги вратат здравјето и енергијата. Ако почувствувате знаци на замор, бледило или други симптоми, направете крвна слика и консултирајте се со лекар.
